Halve patentsteek breien: zo doe je het stap voor stap

De halve patentsteek breien doe je door steeds één steek als patentsteek te breien en de volgende steek gewoon recht of averecht af te werken. Het resultaat is een licht geribd, elastisch patroon dat zachter en platter ligt dan de echte dubbele patentsteek. Precies daarom is deze steek populair voor sjaals, mutsen en truitjes.

De halve patentsteek (ook wel half fisherman’s rib of enkelzijdige patentsteek genoemd) is een goede tussenstap als je de volledige patentsteek nog te lastig vindt, maar meer textuur wilt dan een gewone ribbelsteek. Je breit met gewone naalden en elke toer is net iets anders, wat het patroon overzichtelijk houdt.

Wat je nodig hebt

Voor halve patentsteek breien heb je geen speciaal materiaal nodig. Gewone rechte breinaalden of een rondnaald werken prima. Kies een naalddikte die past bij je garen, maar ga eventueel één maat dikker dan aanbevolen. Dat geeft de patentsteek meer lucht en maakt het patroon mooier zichtbaar.

• Breinaalden (bij voorkeur iets dikker dan de aanbeveling op het garen)
• Glad garen in een lichte kleur, zodat je de steken goed kunt zien (handig als je begint)
• Een stekenmarkeerder is optioneel, maar helpt om het patroon bij te houden

Halve patentsteek breien: het basispatroon stap voor stap

Begin met een even aantal steken opzetten. De halve patentsteek werkt met een patroon van twee steken dat je steeds herhaalt. Hieronder zie je hoe een basistoer eruitziet.

Toer 1 (rechte kant):

• Steek 1: breit de steek recht, maar steek de naald van voren naar achteren in de steek eronder (dus in de steek van de vorige toer). Dit heet een patentsteek of verlengde steek.
• Steek 2: breit gewoon averecht.
• Herhaal dit patroon (1 patentsteek, 1 averecht) tot het einde van de toer.

Toer 2 (averechte kant):

• Breit deze toer volledig averecht, zonder patentsteek.

Door deze afwisseling (één toer met patentsteek, één toer volledig averecht) ontstaat het kenmerkende halfzijdige ribpatroon. De voorkant heeft een duidelijke ribbeling; de achterkant ziet er gladder uit.

Veelgemaakte fouten bij dit patroon

Een veelgemaakte fout is dat je de patentsteek breit in de steek van de huidige toer in plaats van in de steek van de rij eronder. Controleer altijd of je naald écht in de steek eronder gaat. Als je het goed doet, zie je dat de steek iets langer is dan normaal.

Een tweede valkuil: het te strak breien. Patentsteek vraagt om ruimte. Zit je garen te strak op de naald, dan verliest het patroon zijn elasticiteit en ziet het er dichtgeperst uit. Span je garen iets losser dan je gewend bent.

Tot slot: verlies niet de tel. Omdat de twee toeren van elkaar verschillen, is het makkelijk om een patentsteek over te slaan. Tel aan het begin van elke toer je steken kort na, zeker als je net begint.

Verschil met de volledige patentsteek

De volledige patentsteek (ook wel dubbele patentsteek) breit aan beide kanten met patentsteek, waardoor het weefsel aan voor- en achterkant identiek is en flink dikker wordt. De halve patentsteek heeft alleen aan één kant de verlengde steken, waardoor het resultaat dunner, lichter en minder tijdrovend is. Dat maakt het ook sneller breien. Voor kledingstukken waarbij de achterkant zichtbaar is, kies je beter voor de volledige patentsteek. Voor sjaals of randen maakt de halve versie het verschil nauwelijks.

Tips voor een mooi resultaat

Breit altijd een proeflapje van minstens 10 bij 10 centimeter voordat je aan een groot project begint. De halve patentsteek trekt iets meer in de breedte samen dan een gewone ribbelsteek. Je hebt daardoor vaak iets meer steken nodig dan in een patroon staat als dat patroon ontworpen is voor een andere steek.

Wil je afkanten? Doe dat losser dan je normaal zou doen. De elasticiteit van de patentsteek vraagt om een soepele afkanting, anders trekt de rand te strak. Een aparte methode zoals de breigerei-afkanting of een elastische bindoff geeft het mooiste resultaat.

De halve patentsteek breien is goed te combineren met rechte steken of ribbelsteek voor randen en afwerkingen. Begin en eindig je project met een paar toeren ribbelsteek om een nette, stevige rand te krijgen die niet oprolt.